Vijlenerbosroute. Fietsroute 26km op kleine verharde wegen. Anwb bewegwijzerd.

Bijbehorende kaart

Ten zuiden van Vijlen ligt het Vijlenerbos, het grootste aaneengesloten loofbos van Limburg. In dit heuvelland ligt het hoogste punt van Nederland, de 322,5 meter hoge Vaalserberg [4], 250 meter ten oostzuidoosten van de top van de Vaalserberg ligt bij grenspaal 193-1 het Drielandenpunt (321 m). Door de grote hoogte valt hier de meeste neerslag van Nederland (850-875 mm per jaar). Hierdoor ontspringen tussen de heuvels vele beekjes. waarlangs kleine nederzettingen ontstonden. Bovendien is dit bij uitstek de streek van vakwerkhuizen waarover de Romeinse geschiedschrijvers ruim tweeduizend jaar geleden al berichtten.

 

Waar u langs komt.

Mechelen, Vijlen, Epen en omgeving beschikken over de mooiste vakwerkhuizen. Vakwerkbouw dateert al van ca. 6000 v. Chr. De Bandkeramiekers, een volk dat zo wordt aangeduid vanwege de motieven die hun aardewerk sierden, hebben zich rond die tijd in het Maasgebied gevestigd en de vakwerkbouw meegebracht. Vakwerkhuizen bestaan uit een geraamte van eiken- of essenhout opgevuld met takken, twijgen, stro en afgesmeerd met leem. De isolatiewaarde van de vakwerkmuren is vergelijkbaar met die van een zeer dikke bakstenen muur (zie kadertekst inleiding). Vanaf het panoramaplateau [1] bij Bommerig hebt u een wijds uitzicht over het Geuldal. De oorsprong van de Geul ligt in het gehucht Lichtenbusch bij Raeren in Beilgie, 20 km ten zuiden van de grens.

De Geul is één van de weinige Nederlandse riviertjes die niet gekanaliseerd zijn. Opvallend zijn de vele bochten in de rivier, die meanders [M] worden genoemd. Net voor Epen gaat de route richting Plaat. U passeert de afslag naar de Volmolen (open: zo. 9.00 - 16.00 uur) [1]. Deze waterradmolen was van oorsprong een textielmolen en werd later als graanmolen gebruikt. Het water van de Geul is nog steeds de stuwende kracht van de molensteen. Achter het gehucht Diependal liggen de uitlopers van het Onderste Bos. Via het dal van de Sijfer- of Terzieterbeek, één van de vele kleine beken die in de Geul uitmonden, komt u weer terug in het Geuldal.

De heilingen worden onderbroken door graften [FM]. Een graft is een door mensen aangebrachte terrasscheiding: een steil wandje evenwijdig aan het dal. Die wand is begroeid met struikgewas. Graften spelen een belangrijke rol bij het voorkomen van afspoeling van de vruchtbare bodem. Op veel plaatsen is de begroeiing weggehaald en vervangen door een hek. De terrassen zijn echter nog goed zichtbaar gebleven in het landschap. Een holle weg (zie route 8) brengt u naar de grens (grenspaal 12), waar in de scherpe bocht naar links boerderij De Eik [3] en het kleine kasteel Beusdal te zien zijn.

Even na Sippenacken (Belgié) passeert u de Gueule, de Franstalige naam voor de Geul. De namen op de graven van het kerkhof bij de dorpskerk maken duidelijk dat in dit gebied al eeuwenlang Nederlands-, Frans- en Duitssprekende mensen wonen. De open mergelgroeve van Gemmenich is niet meer in bedrijf. De Boudewijntoren [4], de vijftig meter hoge uitzichttoren bij het Drielandenpunt, ziet u boven de bomen uitsteken.

Na de grens bij Wolfhaag fietst u langs de hellende rand van het uitgestrekte plateaubos van de boswachterij Vaals, dat zich tussen Epen, Vaals en de Belgische grens uitstrekt en waarvan het Vijlenerbos het centrum vormt. Vroeger waren de bossen gemeenschappelijk bezit van de bewoners van de parochie Vijlen, die uit acht kleine buurtschappen bestond. Zo was het Vijlenerbos het bezit van de 'naobers' (bewoners) van Vijlen. Een boomsoort die hier veel voorkomt is de eik. werd voor bijna alles gebruikt. Looistoffen van de eik werden bijvoorbeeld toegepast in de leerlooierij. In Holset is bij de Mariagrot een paarpoel voor de vroedmeesterpad aangelegd [i]. Deze vijf centimeter grote, bruin-grijze pad met oranje strepen komt nog uitsluitend voor op enkele plaatsen in Zuid-Limburg. Hij wordt door middel van deze kunstmatig aangelegde poelen in stand gehouden. Vervolgens doorkruist u een kleinschalig landschap met weide- en akkergronden en meidoornhagen. Vijlen behoort tot de oudste nederzettingen in Zuid Limburg. De naam is waarschijnlijk afgeleid van het romeinse woord "villa" hetgeen nederzetting of boerderij betekend.

 

Link Vijlerbosroute. Deze route is bewegwijzerd. Ten zuiden van Vijlen ligt het Vijlenerbos het grootste aaneengesloten loofbos van Limburg. In dit heuvelland ligt het hoogste punt van Nederland de 322 5 meter hoge Vaalserberg; 250 meter ten oostzuidoosten van de top van de Vaalserberg ligt bij grenspaal 193/1 het Drielandenpunt 321 m . Laatst gewijzigd: 25-05-1999, 1996 bytes, http://www.cycle.demon.nl/vijl.htm